endodontics

การรักษารากฟัน

ทำไมต้องรักษารากฟัน

การรักษารากฟัน คือ การกำจัดเชื้อจุลชีพที่อยู่ในโพรงประสาทฟัน ที่เป็นสาเหตุทำให้เกิดการติดเชื้อ การอักเสบของโพรงเนื้อเยื่อในโพรงประสาทฟัน ซึ่งเป็นวิธีการที่ไม่ต้องถอนฟัน สามารถช่วยรักษาฟันไว้ได้

สาเหตุที่ต้องรักษารากฟัน

  • ปัญหาการหัก ร้าว ผุ ของฟันจนถึงโพรงประสาทฟัน
  • ปัญหาโรคเหงือก
  • ปัญหาพฤติกรรมการเคี้ยวอาหารที่รุนแรง

สัญญาณเตือนรักษารากฟัน

รากฟัน เป็นส่วนหนึ่งในอวัยวะในช่องปากที่สำคัญ ฟันแต่ละซี่จะประกอบไปด้วยโพรงประสาทฟัน (Pulp chamber) ซึ่งเป็นส่วนที่รับสัญญาณความรู้สึก
  • มีอาการเสียวฟันเมื่อดื่มเครื่องดื่มร้อนหรือเย็น
  • มีอาการเจ็บเวลาเคี้ยวหรือกัดอาหาร
  • มีอาการฟันหลวมหรือโยก
ซึ่งถ้ามีอาการดังกล่าวถือว่าเป็นสัญญาณเตือนการเกิดปัญหารากฟัน แนะนำให้ปรึกษาทันตแพทย์

ประเภทของการรักษารากฟัน

  1. การรักษารากฟันด้วยวิธีปกติ
  2. การรักษารากฟันด้วยวิธีการผ่าตัดปลายรากฟัน ( Endodontic Surgery )

การรักษารากฟันด้วยวิธีปกติ

          การรักษารากฟันด้วยวิธีปกติ เป็นการรักษารากฟันโดยการทำความสะอาดภายในคลองรากฟันเพื่อขจัดเนื้อเยื่อและแบคทีเรียที่มีปัญหา ซึ่งฟันจะไม่ถูกอุดอย่างถาวรจนกว่าจะขจัดเชื้อในโพรงประสาทและคลองรากฟันออกทั้งหมด

ขั้นตอนการรักษารากฟันด้วยวิธีปกติ

การนัดหมายครั้งแรก
  • ทันตแพทย์จะทำการเจาะเปิดโพรงฟันเพื่อตัดเนื้อฟันที่ติดเชื้อออกไป
  • ทันตแพทย์จะทำความสะอาดคลองรากฟันตลอดความยาวรากแต่ไม่เกินปลายราก และใส่ยาลงในคลองรากฟัน เพื่อช่วยฆ่าเชื้อโรคที่อาจหลงเหลือ และป้องกันการกลับมาติดเชื้อ หลังจากคลองรากฟันได้รับการฆ่าเชื้อแล้วนั้น
  • ทันตแพทย์จะทำการอุดปิดคลองรากฟันด้วยกัตตาเปอร์ชา (ยางไม้) ส่วนรูที่เปิดด้านบนเพื่อเข้าทำความสะอาดคลองรากฟันจะถูกปิดด้วยวัสดุอุด เมื่อการรักษารากฟันเสร็จสิ้นแล้วนั้น ฟันซี่ดังกล่าวต้องได้รับการบูรณะโดยวัสดุอุดถาวร หรือการใส่เดือยฟันและครอบฟัน ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับโครงสร้างและปริมาณเนื้อฟันที่เหลืออยู่
การนัดหมายครั้งที่สอง
  • ทันตแพทย์จะเอาวัสดุอุดชั่วคราวออกและล้างยาที่ใส่ไว้ในคลองรากฟัน จากนั้นจึงอุดปิดคลองรากฟัน
  • ใส่เดือยฟัน กรอแต่งฟันสำหรับทำครอบฟัน พิมพ์ฟันเพื่อทำครอบฟันถาวร และใส่ครอบฟันชั่วคราวไว้ระหว่างรองานแลป ประมาณ 2-3 วัน จึงใส่ครอบฟันถาวร
การนัดหมายครั้งที่สาม
  • ใส่ครอบฟันถาวร ผู้ป่วยบางราย การรักษาคลองรากฟันเป็นเรื่องที่น่ากลัว บางครั้งอาจเพราะอาการปวดที่เกิดจากหนองทำให้กระทบต่อขั้นตอนการรักษาราก แต่ในการรักษาคลองรากฟันสมัยใหม่ อาการปวดจะน้อยมากเนื่องจากใช้ยาชาเพื่อระงับปวดระหว่างรักษา รวมถึงการให้ยาที่ใช้ระงับปวดก่อนหรือหลังรักษา

ผลลัพธ์ของการรักษารากฟันด้วยวิธีปกติ

  1. บรรเทาอาการปวดและลดความเสี่ยงในการติดเชื้อ
  2. ป้องกันไม่ให้เชื้อโรคแทรกซึมเข้าไปในคลองรากฟันได้อีก
  3. สามารถเก็บฟันซี่นั้นได้ โดยไม่ต้องถูกถอนทิ้งไป

การรักษารากฟันด้วยวิธีการผ่าตัดปลายรากฟัน ( Endodontic Surgery )

การรักษารากฟันด้วยวิธีการผ่าตัดปลายรากฟัน ( Endodontic Surgery ) จะใช้การผ่าตัดเพื่อทำความสะอาดและอุดปิดคลองรากฟันที่ยังเหลืออยู่ ซึ่งวิธีแบบนี้จะทำเมื่อมีการสะสมแคลเซียมทำให้คลองรากฟันตีบเกินกว่าเครื่องมือที่ใช้ในการรักษาคลองรากฟันปกติจะเข้าไปทำความสะอาดถึงปลายรากได้

ขั้นตอนการรักษารากฟันด้วยวิธีการผ่าตัดปลายรากฟัน ( Endodontic Surgery )

 

 

  • การตัดปลายราก จะทำเมื่อมีการอักเสบหรือติดเชื้อภายในกระดูกรอบๆ รากฟัน ภายหลังจากที่รักษาคลองรากฟันแล้ว  ทันตแพทย์จะทำการตัดปลายราก
  • จากนั้นก็อุดด้วยวัสดุอุดย้อนเข้าไปทางปลายรากและทำการเย็บปิดเหงือกเพื่อให้เนื้อเยื่อมีการหายอย่างเหมาะสม
  • อาจใช้ระยะเวลาเป็นเดือนถึงจะมีกระดูกเข้าไปอยู่บริเวณรอบๆ ปลายราก

ผลลัพธ์ของการรักษารากฟันด้วยวิธีการผ่าตัดปลายรากฟัน ( Endodontic Surgery )

  1. ทำให้ไม่สูญเสียฟันซี่ดังกล่าว โดยการถอนฟัน
  2. การผ่าตัดจะช่วยให้ทันตแพทย์ที่รักษารากฟันสามารถตรวจสอบรากฟันทั้งหมด เพื่อหาปัญหาและให้การรักษาได้
  3. การผ่าตัดอาจจะทำเพื่อรักษาพื้นผิวรากฟันที่เสียหาย หรือกระดูกที่อยู่รอบๆ ได้

ระยะเวลาในการรักษารากฟัน

          การรักษารากฟันต้องทำการรักษาอย่างต่อเนื่องซึ่งใช้ระยะเวลามากหรือน้อย ขึ้นอยู่กับปัญหาของแต่ละบุคคล

อายุการใช้งานการรักษารากฟัน

          การรักษารากฟันสามารถให้ผลลัพธ์อยู่ได้อย่างยาวนาน แต่จำเป็นต้องมีการดูแลรักษาสุขภาพฟันสม่ำเสมอ

การดูแลรักษาหลังการรักษารากฟัน

  • ไม่ควรเคี้ยวหรือกัดอาหารด้วยฟันซี่ที่รักษารากฟัน
  • รักษาความสะอาดด้วยการแปรงฟันและใช้ไหมขัดฟัน
  • พบทันตแพทย์ทุกๆ 6 เดือน เพื่อตรวจสภาพช่องปากและฟัน

FAQ

ไม่อยากรักษารากฟัน ถอนฟันดีกว่าไหม?

          การถอนฟันไปเลยอาจไม่ส่งผลดีต่อสุขภาพช่องปากและฟัน เนื่องจากอาจมีปัญหา ฟันล้ม ฟันเก ฟันเอียง อาจทำให้เกิดปัญหาโรคเหงือก ปัญหาการบดเคี้ยวอาหาร และอื่นๆ ทางที่ดีควรทำการรักษารากฟัน

ทำไมฟันตายถึงต้องรักษารากฟัน?

ฟันตาย เป็นฟันที่ไม่มีเลือดไปหล่อเลี้ยงโพรงประสาทฟันทำให้เซลล์ต่างๆ หยุดการทำงานไป ซึ่งจะต้องทำการรักษารากฟันเพื่อให้ฟันที่ตายสามารถกลับมาใช้งานได้เหมือนเดิม และไม่ต้องถอนฟันอีกด้วย

การรักษารากฟันมีข้อควรระวังอย่างไร?

เมื่อมีอาการต่อไปนี้หลังจากทำการรักษารากฟันให้รีบกลับไปพบทันตแพทย์ทันที
  • เกิดอาการบวมข้างในหรือนอกช่องปากอย่างเห็นได้ชัด
  • เกิดการแพ้ยา เช่น เกิดอาการคัน ผื่นขึ้น ลมพิษ
  • อาการคล้ายเดิมเมื่อยังไม่ได้รักษารากฟัน เช่น รู้สึกว่าการเคี้ยวไม่เสมอกัน หรือฟันสบกันไม่พอดี เป็นต้น